ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್, ಜೂ.20: 2000ರಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಜಾಗತಿಕ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಕ್ರಾಂತಿಯ (Dot-com Bubble) ಕುಸಿತಕ್ಕೂ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತ ಜಗತ್ತನ್ನು ಆಳುತ್ತಿರುವ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI) ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಹೂಡಿಕೆಯ ಅತಿಯಾದ ಉತ್ಸಾಹಕ್ಕೂ ದೊಡ್ಡ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಎಐ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯೂ ಒಂದು ದಿನ ಕುಸಿತ (Bust) ಕಾಣುವುದು ಖಚಿತ. ಆದರೆ, ಆ ಕುಸಿತದ ತೀವ್ರತೆ ಇಡೀ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಆರ್ಥಿಕ ಪೆಟ್ಟು ನೀಡಲಿದೆ ಎಂದು ಖ್ಯಾತ ವ್ಯಾಲ್ಯೂಯೇಷನ್ ತಜ್ಞ ಪ್ರೊ. ಅಶ್ವತ್ ದಾಮೋದರನ್ ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ಡಾಟ್-ಕಾಮ್ ಉಲ್ಬಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಗಳು ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬಂಡವಾಳ ವೆಚ್ಚ ಅಥವಾ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಾಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಜನರು ಕೇವಲ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಮತ್ತು ಆಪ್‌ಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಇಂದಿನ ಎಐ ಯುಗವು ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಕಾಣದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯ ವೆಚ್ಚಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. 100 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಆಟೋಮೊಬೈಲ್ ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಆದ ಹೂಡಿಕೆಗೆ ಇದನ್ನು ಹೋಲಿಸಬಹುದು. ಎಐಗಾಗಿ ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಹರಿದುಬರುತ್ತಿರುವ ಬಂಡವಾಳ ಅಪಾರವಾಗಿದ್ದು, ಒಮ್ಮೆ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ತಿದ್ದುಪಡಿ ಅಥವಾ ಕುಸಿತ ಸಂಭವಿಸಿದರೆ, ಅದರ ನಷ್ಟ ಅತ್ಯಂತ ತೀವ್ರವಾಗಿರುತ್ತದೆ.

ಡಾಟ್-ಕಾಮ್ ಬಬಲ್ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಈಕ್ವಿಟಿ ಆಧಾರಿತ ಹೂಡಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು. 2000ರಲ್ಲಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕುಸಿದಾಗ ಶೇರುದಾರರು ತಮ್ಮ ಶೇ. 60 ರಿಂದ ಶೇ. 90 ರಷ್ಟು ಹಣವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು. ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಭಾರಿ ನಷ್ಟವಾದರೂ, ಆ ಆರ್ಥಿಕ ಹೊಡೆತ ಕೇವಲ ಶೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿತ್ತು. ಇಡೀ ಸಮಾಜದ ಮೇಲೆ ಅದರ ನೇರ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಲಿಲ್ಲ.

ಇಲ್ಲಿದೆ ನೋಡಿ ವಿಡಿಯೋ:

dot-com bubble vs. a possible AI bubble.

From the famous “Dean of Valuation”, Professor Aswath Damodaran, of NYU Stern School of Business,

“And that’s the real big difference between the dot-com boom and bust and the AI boom. We don’t know whether there’ll be a bust. History… pic.twitter.com/6WZrBMePy3

— Rohan Paul (@rohanpaul_ai) June 19, 2026

ಪ್ರಸ್ತುತ ಎಐ ಕ್ರಾಂತಿಯ ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆಯೆಂದರೆ, ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಹರಿದುಬರುತ್ತಿರುವ ಬೃಹತ್ ಬಂಡವಾಳವು ಕೇವಲ ಶೇರು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಿಂದ ಬಂದದ್ದಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಸಾಲದ ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಆತಂಕಕಾರಿ ವಿಷಯವೆಂದರೆ, ಈ ಸಾಲವನ್ನು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ನೀಡುತ್ತಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ ಖಾಸಗಿ ಬಂಡವಾಳ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನೀಡುತ್ತಿವೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಎಐ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಗಿ ಕಂಪನಿಗಳು ನಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರೆ, ಅವರು ಸಾಲ ಮರುಪಾವತಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ ಸುಸ್ತಿದಾರರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸಾಲದ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಕೇವಲ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗದೆ ಇಡೀ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಹರಡಲಿದೆ.

ಇದನ್ನೂ ಓದಿ: ರಿಲಯನ್ಸ್​ನ ಸೆಲ್ ಮತ್ತು ಬೆಸ್ ತಯಾರಿಕೆಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ 120 GWhಕ್ಕೆ; ಬೆಸ್ ಯಾಕೆ ಮುಖ್ಯ?

ಇದು ಹೂಡಿಕೆದಾರರ ಶೇರು ಬೆಲೆ ಶೇ. 90 ರಷ್ಟು ಕುಸಿದು ಸುಮ್ಮನಾಗುವ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟಲ್ಲ. ಸಾಲ ನೀಡುವವರು ಮಿತಿಮೀರಿ, ಕಡಿಮೆ ಬಡ್ಡಿದರದಲ್ಲಿ ಹಣವನ್ನು ಹರಿಸಿದಾಗ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ 2008ರ ಜಾಗತಿಕ ಆರ್ಥಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟೇ ಸಾಕ್ಷಿ. ಸಾಲಗಾರರು ಹಣ ಮರುಪಾವತಿಸಲು ವಿಫಲವಾದಾಗ ಅದರ ನೋವು ಇಡೀ ಸಮಾಜದ ಮೇಲೆ ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ಎಐ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಈ ಭ್ರಮೆಯು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಮಾಜ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾದ ಭಾರಿ ಸಾಲದ ವೆಚ್ಚವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಬಹುದು ಎಂದು ದಾಮೋದರನ್ ಕಳವಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.

ವಾಣಿಜ್ಯ ಸುದ್ದಿಗಳನ್ನು ಓದಲು ಇಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಕ್ ಮಾಡಿ